تور پیر شالیار

درباره تور گردشگری

اورامان یا هورامان از نظر وجه تسمیه به‌ معنای خانه، جایگاه و سرزمین است و مردم بومی معتقدند که این منطقه زمانی شهری بزرگ با مرکزیت خاص و سرزمین اهورایی بوده است؛ به همین دلیل آن را به‌عنوان تخت یا مرکز ناحیه هورامان می‌ دانند. مراسم پیر شالیار در روستای هورامان (اورامان تخت) کردستان، هر سال در نیمه زمستان برگزار شده و عروسی «پیر شالیار» در سه روز جشن گرفته می‌شود. آرامگاه پیر شالیار که از مریدان شیخ عبدالقادر گیلانی بوده‌ است در انتهای جاده‌ی آسفالته‌ اورامان قرار دارد. این مراسم شامل ذبح دام قربانی، دف زنی، خوردن آش مخصوص، و شب‌نشینی و تهلیل گفتن و دعا (ذکر) است.

ریشه مراسم پیرشالیار

در افسانه‌ های مردم منطقه اورامانات پیری اسطوره‌ ای به نام پیر شالیار است و می‌گویند از موبدان عبدالقادر گیلانی از عارفان و شعرای قرن پنج و ششم بوده است.

ماجرا از این قرار است که شاه بهار خاتون، کر و لال است و تمام طبیبان از مداوایش عاجز شده‌ اند تا اینکه آوازه پیر شالیار به بخارا می‌ رسد. پادشاه بخارا هم شرط کرده است که هر کسی دخترش را شفا دهد او را به عقدش درمی‌ آورد. بالاخره عموی پادشاه با عده‌ای از اطرافیان پادشاه به سمت اورامان حرکت می‌کنند. همینکه نزدیک روستای اورامان تخت می‌شوند، گوش‌های دختر به طور آنی شفا پیدا می‌کنند و می‌شنوند.

ماجرا به همینجا ختم نمی‌شود و وقتی که به نزدیکی‌خانه پیر شالیار می‌ رسند صدای نعره دیوی توجه‌ شان را جلب می‌کند. دیو از تنوره‌ای که در حال حاضر اهالی به آن تنوره دیوها می‌گویند و نزدیک خانه پیر شالیار است، به زمین می‌افتد، کشته شده، و همزمان با آن زبان شاه بهار خاتون هم باز می‌شود و شروع به حرف زدن می‌کند. پادشاه دخترش را به عقد پیرشالیار در می‌آورد و مردم جشن عروسی بزرگی برای پیرشالیار و بهار خاتون برپا می‌کنند. و مراسمی که امروز برگزار می‌شود سالگرد همان روز است.

این مراسم در دو زمان متفاوت انجام می گیرد. مراسم پیر شالیار که در نیمه بهمن برگزار می‌شود با عنوان «زماون» شناخته می‌شود و نشان‌ دهنده نظم اجتماعی و مشارکت مردم در این مناسبت‌ اجتماعی و فرهنگی است. نمادها و آیین‌های مراسم نیز به‌ نوعی برای دل‌کندن از دلبستگی‌ها و قدم‌گذاشتن در مسیر پاکسازی درونی و رستگاری هستند. در واقع این آیین نه‌ تنها بین مومنانی با ایمان مشترک، ارتباط برقرار می‌کند، بلکه عامل پیوستگی مردم با خداوند است. مراسم در طول سه روز در منطقه اورامان تخت کردستان برگزار می‌شود.

مراسم پیر شالیار در نیمه اردیبهشت موسوم به «کومسای» است که در آخرین جمعه قبل از نیمه اردیبهشت در اورامان برگزار می‌شود که به مراسم شکستن سنگ مقدس نیز معروف است. این مراسم از اول صبح در مزار پیر شالیار شروع می‌شود و با قرائت فاتحه‌، دف‌زنی، تلیله‌ خوانی و شکستن سنگ همراه است. تصمیم‌گیری درباره مشاغلی مثل کدخدا، آبدار، چوپان، امام جمعه و غیره و همین طور صحبت درباره کمبودها و مشکلات روستا در این دورهمی صورت می‌گیرد.

شروع مراسم روز چهارشنبه است. این مراسم سه روز به درازا می‌کشد. نخست، از باغ پیر شالیار گردوهایی چیده شده و برای اهالی فرستاده می‌شود.

از همان صبح روز اول دامدارانی که دام‌ های خود را برای قربانی در این مراسم نذر کرده‌اند، آنها را به جلو در خانه پیر شالیار می‌آورند تا توسط متولیان مراسم ذبح شوند. پس از ذبح قسمتی از گوشت‌ ها را به عنوان تبرک در بین مردم پخش می‌کنند و بعضی از آن را هم برای غذای مراسم به خانه‌ پیر انتقال می‌دهند.

عصر دف‌ها را برای لحظاتی دیگر آماده می‌کنند. نزدیکی‌ های ساعت ۲ الی ۳ مراسم شروع می‌شود. نوجوانان، جوانان و پیران، دست در دست هم زنجیره‌ ای بزرگ تشکیل می‌دهند تا همبستگی خود را به نمایش بگذارند. در حین این رقص شادی (که به نوعی رقص عرفانی هم هست) برخی دف می‌نوازند و برخی قصیده‌هایی در ستایش پیامبر و … می‌خوانند و گروه بزرگ رقص هم واژهٔ «الله» را زمزمه می‌کنند.

در این سه روز مردم هورامان تخت کارهای خود را تعطیل می‌کنند و وقت خود را در این جشن باستانی صرف می‌کنند. غذای مراسم آش جو یا هولوشینه تشی همان غذایی است که ۹۵۰ سال پیش در مراسم پیر شالیار پخته شده است. بعد از خوردن غذا، مردم به خانه‌های خود می‌روند. آنان غذای مانده را به خانه‌ها می‌برند تا دیگر اعضای خانواده به عنوان تبرک از آن بخورند.

آدرس: استان کردستان، جنوب شرقی شهر مریوان، هورامان تخت

تور 4 روزه هورامان کردستان مراسم شالیار تاریخ برگزاری اواسط بهمن ماه ، 2 شب اقامت با صبحانه ، 10 نفر ظرفیت ، اتوبوس VIP، مجوز رسمی بیمه نفری 9.900.000