مسجد شیخ لطف‌الله کودکانه

مسجد شیخ لطف‌الله در میدان نقش‌جهان می‌تواند به یک تجربه جذاب و آموزشی برای کودکان تبدیل شود؛ به‌شرط آنکه بازدید فقط به دیدن بنا محدود نشود و با بازی، قصه‌گویی، کشف رنگ‌ها و فعالیت‌های خلاقانه همراه باشد. ژیواپرواز قصد دارد بازدید از آن را به یک بسته گردشگری خلاق، بازی‌محور و میراث‌محور ویژه کودکان تبدیل کند.

برنامه تور 

• شکار رنگ‌ها: کودک رنگ‌های آبی، فیروزه‌ای، زرد و کرم را در کاشی‌کاری‌ها پیدا کند.

  کودک در نقش یک کاوشگر رنگ وارد مسجد می‌شود و مأموریت دارد رنگ‌های مختلف را در کاشی‌ها، دیوارها، گنبد و تزئینات معماری کشف کند.

  مراحل اجرای بازی

   

  مرحله اول: دریافت مأموریت

  راهنما یک کارت مأموریت به کودک می‌دهد و می‌گوید:

  «امروز شما یک رنگ‌شناس هستید! در این مسجد رنگ‌هایی پنهان شده‌اند که باید پیدایشان کنید. آیا می‌توانید همه آن‌ها را کشف کنید؟»

  مرحله دوم: جست‌وجوی رنگ‌ها

  کودک باید رنگ‌های زیر را پیدا کند:

  • آبی: در بخش‌های مختلف کاشی‌کاری و تزئینات مسجد.

  • فیروزه‌ای: در نقوش و کاشی‌های تزئینی.

  • زرد و طلایی: در بخش‌هایی از تزئینات و ترکیب رنگ گنبد.

  • کرم و نخودی: در زمینه و سطوح روشن کاشی‌کاری‌ها.

  مرحله سوم: مقایسه رنگ‌ها

  راهنما از کودک می‌پرسد:

  • کدام رنگ را بیشتر از همه دیدی؟

  • کدام رنگ به نظرت آرامش‌بخش‌تر است؟

  • اگر قرار بود یک رنگ جدید به این مسجد اضافه کنی، چه رنگی انتخاب می‌کردی؟

  • فکر می‌کنی چرا هنرمندان از چند رنگ مختلف استفاده کرده‌اند؟

  مرحله چهارم: ساخت پالت رنگی

  کودک با مداد رنگی، رنگ‌هایی را که در مسجد دیده است روی یک کارت کوچک ثبت می‌کند و برای هر رنگ یک قسمت از مسجد را به خاطر می‌آورد.

   به کودک عنوان «استاد کوچک رنگ‌شناسی» داد می شود و یک نشان کاغذی با این عنوان به او هدیه می شود

• راز گنبد: درباره طرح‌های گنبد و نقش طاووس‌مانند آن با کودک گفت‌وگو می شود.

• بازی شکار نقش‌ها: از کودک خواسته می شود نقش گل، پرنده و اشکال هندسی را پیدا کند.

• قصه‌گویی تاریخی: تاریخچه مسجد را در قالب یک داستان کوتاه و کودکانه تعریف می شود.

  «خیلی سال پیش، زمانی که شهر اصفهان یکی از زیباترین شهرهای ایران بود، پادشاهی به نام شاه عباس صفوی تصمیم گرفت میدان بزرگی بسازد؛ میدانی که مردم بتوانند در آن خرید کنند، بازی کنند، جشن بگیرند و با یکدیگر دیدار داشته باشند.

  در کنار این میدان، مسجدی زیبا ساخته شد که نامش مسجد شیخ لطف‌الله بود.

  اما این مسجد با بسیاری از مسجدهای دیگر فرق داشت! گنبدی زیبا داشت و دیوارهایش با کاشی‌های رنگارنگ تزئین شده بود.

  هنرمندان زیادی تلاش کردند تا نقش‌هایی خلق کنند که وقتی مردم به آن‌ها نگاه می‌کنند، شگفت‌زده شوند.

  حالا تصور کنید شما به گذشته سفر کرده‌اید و یک معمار کوچک هستید. اگر قرار بود برای این مسجد یک نقش جدید طراحی کنید، چه چیزی می‌کشیدید؟»

  فعالیت نمایشی

  اجرای نمایش کوتاه

  • یک کودک نقش معمار را بازی کند.

  • یک کودک نقش کاشی‌کار را بازی کند.

  • یک کودک نقش راهنمای گردشگری را داشته باشد.

  • یک کودک نقش شاه عباس را بازی کند.

  کشف تفاوت ها: کشف تفاوت مسجد شیخ لطف‌الله با مسجد امام به وسیله ی خودشان

• نقاشی یادگاری: کودک پس از بازدید، گنبد یا کاشی موردعلاقه‌اش را نقاشی کند.

  از کودک خواسته می شود یکی از موارد زیر را برای نقاشی انتخاب کند:

  این فعالیت به کودک کمک می‌کند تجربه بازدید را در ذهن خود تثبیت کند و آنچه را دیده، با زبان هنر بیان کند.کودک چند دقیقه به موضوع انتخابی نگاه می‌کند و سپس شکل کلی آن را روی کاغذ می‌کشد.

  • گنبد مسجد

  • کاشی‌های رنگارنگ

  • نقش‌های هندسی

  • گل‌ها و برگ‌های تزئینی

  • تصویر خیالی از مسجد در گذشته

    در پایان بازدید، نقاشی‌ها کنار هم قرار می‌گیرند و هر کودک اثر خود را برای دیگران توضیح می‌دهد.

    ژیواپرواز این  فعالیت ها را به شکل یک بسته آموزشی گردشگری با عنوان «مسجد شیخ لطف‌الله؛ موزه زنده بازی و کشف» طراحی می کند. در این بسته، هر کودک با یک دفترچه مأموریت وارد مسجد می‌شود و در طول بازدید با انجام فعالیت‌ها، مهر یا نشان هر مرحله را دریافت می‌کند. این روش هم جنبه تفریحی دارد و هم ارزش آموزشی و فرهنگی بازدید را افزایش می‌دهد.